Hvaða rétt á starfsfólk til launa í veikindum á Íslandi?
Stutt svar
- Starfsmaður sem verður óvinnufær vegna sjúkdóms eða slyss á rétt á launum frá vinnuveitanda í tiltekinn tíma; lög og kjarasamningar útfæra réttinn.
- Lágmarksréttur samkvæmt lögum er að starfsmaður geti átt rétt á launum í tvo daga fyrir hvern unninn mánuð í veikindaforföllum.
- Rétturinn eykst að jafnaði með starfsaldri hjá sama atvinnurekanda, upp að hámarki sem er mismunandi eftir kjarasamningum.
- Kjarasamningar á almennum og opinberum vinnumarkaði eru ólíkir, svo athugaðu samninginn sem á við.
Hvað segja lögin
- island.is: lágmarksréttur er tveir dagar á launum í veikindaforföllum fyrir hvern unninn mánuð.
- Lög nr. 19/1979 fjalla um rétt verkafólks til launa vegna sjúkdóms- og slysaforfalla; ákvæði sem rýra réttinn eru ógild.
- Kjarasamningar ákveða fjölda daga og hvernig rétturinn eykst með starfsaldri.
- Hagstæðari réttindi samkvæmt samningum eða venju haldast.
- Vinnumálastofnun og island.is birta leiðbeiningar um veikindarétt.
Dæmi úr daglegum rekstri
- Dæmi: starfsmaður sem hefur unnið sex mánuði gæti átt rétt á 6 × 2 = 12 launuðum veikindadögum að lágmarki, ef kjarasamningur kveður ekki á um meira.
- Dæmi: lítil heildverslun í Garðabæ skráir veikindadaga í kerfið og ber saman við rétt starfsmanns samkvæmt kjarasamningi.
- Dæmi: starfsmaður skilar læknisvottorði og atvinnurekandi tengir það við starfsmannamöppuna.
Algeng mistök
- Að telja veikindarétt sama fyrir alla án þess að athuga viðkomandi kjarasamning.
- Að skrá ekki veikindadaga og missa yfirsýn yfir nýttan rétt.
- Að blanda saman veikindum starfsmanns og veikindum barns, sem hvort um sig fylgir eigin reglum.
Hvernig 4softhr hjálpar
- Þú heldur utan um fjarvistir í 4softhr eftir starfsmanni og tegund leyfis.
- Skjöl á borð við læknisvottorð má tengja við starfsmanninn með tegund, hlekk og gildistíma.
- Forsendur sem þú stillir fyrir launaútreikning gilda þegar fjarvistir koma við sögu; kerfið ákveður ekki réttindi fyrir þig.